Duyuru

Çökü?
Henüz duyuru yok

Derİn su bayilmasi

Çökü?
Bu konu sabit bir konudur.
X
X
 
  • Filtrele
  • Zaman
  • Göster
Hepsini Sil
yeni mesajlar

  • Derİn su bayilmasi

    Derin Su Bayılması

    Derin su bayılması genel olarak 10 metre üzeri dalışlarda, dalgıcın acil nefes alma ihtiyacı ve bayılmaya neden olacak bir durum hissetmediği halde satıha çıkarken beyindeki oksijen eksikliğinin neden olduğu bir durumdur.

    Derin su bayılması genellikle dalgıç satıha yaklaşırken son 3 metrede ,hatta bazen satıha çıktığında veya tam çıkarken görünürde hiçbir sıkıntı olmamasına rağmen, gerçekleşir.

    Bayılmanın dipteyken veya satıha çıkışın ilk metrelerinde görüldüğü çok enderdir. Bu dip bölgelerde meydana gelen boğulma olayları bilincin yitirilmesinden ziyade dalgıcın nefessizliğe dayanamayarak su altında nefes almaya çalışması sonucu su yutarak boğulmasından ileri gelir.

    Derin su bayılması mağdurları çoğunlukla deneyimli, derin dalışlar yapan formda ve güçlü dalgıçlardır. şanslı olup da bu olayı atlatan dalgıçlar nasıl olup bayıldıklarına anlam verememişlerdir.


    Derin Su Bayılması – Sığ Su Bayılması Karşılaştırması

    Bayılmanın basınç azalmasındanmı(depressurization) yoksa karbondioksit oranının normalin altına inmesindenmi (hypocapnia) yoksa her ikisindende mi kaynaklandığının sorgulanmadığı durumlarda derin su dalışından ileri gelen baygınlık sığ su bayılması olarak adlandırılır (örneğin ABD Açık Deniz Scuba Diving Sirküleri’nde).


    Bu karışıklık büyük ihtimalle kullanışlı kısmi basınç-oksijenmetrelerden önce kullanılan eski, kapalı devre rebreather aparatlarından kaynaklanan kazalardaki gizli hipoksi mekanizması tanımından ileri gelmektedir.

    Hem meydana geliş nedenleri hem de sakınma yolları bu iki durumu birbirinden ayırmaktadır.

    Derin dalış ve ilgili ekstrem sporları yapan birçok kişi, adlandırılmasından dolayı sığ su bayılmasının kendi başlarına gelebileceğini pek düşünmez, her yıl fazla derin olmayan yüzme havuzlarında bile bir çok kişinin bu nedenle hayatını kaybetmesine rağmen…

    Derin su bayılmasının, sığ bayılmasının özel bir çeşidi hatta isminden dolayı deneyimli dalgıçlar için daha kabul edilebilir bir şey olduğu sanılmakta ise de bu iki farklı durumu şöyle açıklamamız doğru olacaktır:

    Derin su bayılması nefes tutularak çoğunlukla denizde gerçekleştirilen 10 metre ve üzeri dinamik apnea ile yapılan dalışlarda yüzeye yaklaşırken ortaya çıkar. Derin su bayılmasının en belirgin nedenini satıha çıkışta ciğerlerdeki kısmi oksijen basıncının ani azalması olarak açıklayabiliriz.

    Sığ su bayılması ise basınç azalmasının söz konusu olmadığı sığ sularda tipik dinamik apnea sırasında meydana gelir. Dalıştan önce yapılan hiperventilasyonun neden olduğu hipokapni (Karbondioksit kısmi basıncının azalması) sığ su bayılmasının ana mekanizmasıdır.

    İki durumun karıştırılmasının en büyük nedeni ise derin su bayılmasında satıha çıkışın baş rolde olmasına rağmen hipokapninin de görülmesidir.


    Derin Su Bayılması ve Azot Uyuşması

    Bazı scubacılar derin su bayılmasını azot uyuşmasının son aşaması olarak değerlendirirler. Azot uyuşması, basınç altında kanda çözünen azotun neden olduğu nörolojik zayıflık durumudur. Azot uyuşmasının belirtileri ise :

    Değerlendirme, muhakeme etme, hafıza ve konsantrasyonda bozulma
    Hafiflik duygusu
    Endişe
    Koordinasyon – beceri kaybı
    Halüsinasyon, korku, baş dönmesi
    Bayılma ve Ölüm

    Belirtiler 30 metrelerde başlayıp bayılma 90 metrelerde gerçekleşir. Derinlikle ve absorbe edilen (emilen) azotla ilgili olduğundan bu durumun azot uyuşması olarak ; derin dalışlarda ortaya çıkan gizli hipoksinin ise derin su bayılması olarak tanımı doğru olacaktır.

    Derin Su Bayılmasına Neden Olan ve Simultane Gelişen 3 Durum :

    Bilinçli Nefes Tutma
    Ani Basınç Azalması
    Gizli Hipokapni


    Derin Su Bayılmasının Olası 3 Açıklaması

    1.Bilinçli Nefes Tutma : Derin su bayılması çoğunlukla deneyimli dalgıcın nefes tutma yeteneğinin gelişmiş olmasıyla ilgilidir. Dalışın sonuna doğru kendini gerçekten zorladığını hisseden bir dalgıç için tehlikede olduğunu ayrıca açıklamaya zaten gerek yoktur. şu iki noktaya değinelim;

    a ) Çok sıkı bir çalışma ve deneyimden sonra bile nefes alma gereksinimi bir yere kadar ertelenebilir, ölümcül olduğu bilinmesine rağmen engellenemeyen bu nefes alma isteği-ihtiyacı yüzünden su yutarak boğulmalar engellenememektedir. Bu şekilde boğulmuş kişilerin ciğerleri alveollere kadar suyla dolar. Derin su bayılması sonucu boğulan kişilerde ise ciğerlerin bronşlarına kadar sadece belli oranda su girişi olur.

    b ) Derin su bayılması kurbanları yakından incelendiğinde herhangi bir sıkıntı-stres izine rastlanılmamıştır. Derin su bayılması geçirip kurtulan kişiler de, bayılma öncesi herhangi bir acı stres vs hissetmediklerini söylemişlerdir. Yarışmalara katılan derin dalış (dinamik apnea dalgıçları) yarışmacıları su altındaki ve üstündeki destek ekibi eşliğinde daldıklarından bu esnada meydana gelen bir çok derin dalış bayılması çok yakından izlenip filme alınabilmiştir.

    Bu iki nedenden dolayı bilinçli nefes tutma bayılmaya neden olan diğer etkenleri eşik değerinin üzerine çıkaran bir faktördür. Ancak ana neden değildir.

    2. Ani Basınç Azalması : Herhangi bir belirti veya anormallik görülmeden satıha çıkışta derin su bayılması meydana geldiği için basınç azalmasının asıl rolü oynadığı aşikardır. Bilincin açık olması, vücuttaki bütün oksijen miktarıyla değil beyindeki minimum kısmi oksijen basıncıyla ilgilidir. Yüzeyde ciğerlerdeki hava 1 atm basıncın altındadır; 10 metre derinlikte ise su basıncı nedeniyle ciğerlerdeki hava basıncı 2 atm ye çıkar. Nefes tutarak yapılan dalışlar 20 metreleri bulmakta, yarışma dereceleri çok daha derin olabilmektedir (serbest dalış rekoru 200 metreden fazladır). 10metre sağlıklı ve antremanlı biri için kolayca ulaşılabilecek bir derinliktir. Birçok kişi ciğerlerindeki normalde 105 mmHg olan kısmi oksijen basıncı 30mmHg altına indiğinde bayılır. 10 metre derinlik bunu iki katına çıkararak 60mmHg yapar ve satıha çıkışta 30mmHg limite gelen kadar dalgıcın bayılma eşiğini geçmesine neden olur. 10 metre derinlikteki 45mmHg lik bir kısmi oksijen basıncı ile satıha çıkışın son 4 metresinde bayılma kaçınılmazdır. S.Miles bunu gizli hipoksi olarak adlandırmıştır. Dipte oldukça rahat olan bir dalgıç aslında kapana kısılmış ve güvenli bir şekilde yüzeye çıkmasının artık mümkün olmadığının farkında olmayabilir. Limitlerini zorlayan bir dalgıç satıha çıkarken bayılma ihtimalini her zaman göz önünde tutmalıdır. Ani basınç azalması kurbanların neden hiçbir belirti yokken satıha yaklaştıklarında bayıldıklarını kesinlikle açıklamakla birlikte bütün bunların neden meydana geldiği hala tam olarak bulunamamıştır. Bu durumun nasıl ortaya çıktığına dair 2 fizyolojik açıklama ortaya konmuştur :

    a) Basıncın artması vücudun karotid yapısının kandaki karbondioksit miktarını tespit etme yeteneğini bozarak nefes alma isteğini erteler (sistem deniz seviyesi için düzenlemiştir). Vücut nefes alma isteğini uyandırmak için kandaki karbondioksit miktarını ölçen karotid yapısına bağlıdır ve senkop öncesi oksijen yetersizliğini ölçen sistemi bozan herşey tehlikelidir. Bu teori ilginç bir şekilde hala kanıtlanmış kabul edilmektedir. Derinde kısmi karbondioksit basıncının yükseldiğini düşünsek bile, bu durumun nefes alma ihtiyacını ertlemek yerine arttırması gerekirdi. Ancak pratikte derinliğin nefes alma isteğiyle bir ilgisi yoktur. Dahası eğer basınç nefes alma isteğini erteleseydi satıha çıkarken nefes alma isteği artardı. Bu da nefes alma ihtiyacının artmasıyla bir ilgisi olmayan derin su bayılmasıyla alakalı görünmüyor. şu an için bu teoriyi pek inandırıcı kabul edemiyoruz.

    b) Bir diğer teoride, vücut deniz seviyesine yakın ama henüz satıha ulaşmamışken en az 1 atmosferlik basınç azalması beyin hipoksisi oluşması için eşik değerinin geçilmesine neden olur ve bu da senkopa neden olur. Ancak buda kanıtlanmamış ve olayın fizyolojisi net değildir.

    3. Dalgıcın Neden Olduğu Hipokapni : Sığ su bayılmasının işleyişi hipokapniye neden olan hiperventilasyon ve buna bağlı olarak nefes alma ihtiyacının kaybolmasıdır. Bu işleyişin nasıl yanlış yorumlandığını görmek için sığ su bayılması adlı makaleyi inceleyiniz. Derin dalışlar yapan pek çok kimse dip zamanı artırıcı yanlış bir metod olan ve derin su bayılmasına neden olan hiperventilasyon kullanırlar. Eğer dalgıç hiperventilasyon yapmışsa sığ su bayılmasında görülen mekanizma çalışmakta ancak hipoksi derinlere indikçe artan basınç tarafından ertlenmektedir. Basınç 1,25 atmden 1 atmye geldiğinde ise mekanizma tetiklenmiş olur. Bu olay deneyimli, fit serbest dalgıçların neden hiçbir belirti ve nefes alma ihtiyacı hissetmeden yüzeye çok yakın bölgelerde bayıldıklarını açıklamaktadır.

    Sonuç olarak satıha çıkışta görülen basınç azalması, ancak hiperventilasyon sonucu oluşan hipokapniyle beraber ele alınırsa derin su bayılmasının mekanizmasını tam olarak açıklayabilir. Deneyimli serbest dalgıçlar artan karbondiokside rağmen nefes alma ihtiyaçlarını ertelemedeki yetenekleri sayesinde ekstra bir risk altındadırlar. Deneyimsiz dalgıçlar ise derin su bayılmasına neden olacak kadar derine inemedikleri ve nefeslerini çok fazla tutamadıkları için bu riski taşıdıkları pek söylenemez. Deneyimli dalgıçların hiperventilasyon kullanmadan gevşeme-rahatlama merkezli apnea geliştirmeye çalışmaları en doğru yoldur. Ancak yinede, deneyimli dalgıçların derin su –sığ su bayılması işleyişini çok ciddi bir şekilde kavramadan hipreventilasyona dayalı dalış ve çalışma şekillerini değiştirmeye pek hevesli olmadıkları da bir gerçektir.


    Alıntı: Wikipedia
    Çeviri: Can ONAY

  • #2
    Cevap: Derin Su Bayılması

    Çok önemli bilgiler. Çalışmanız ve paylaşımınız için teşekkürler.
    NUR ?Ç?NDE YAT KARDE??M

    Yorum yap


    • #3
      Cevap: Derİn su bayilmasi

      Değerli bilgiler için teşekkürler,
      Her avcının okuması gereken bir yazı...

      Yorum yap


      • #4
        Cevap: Derİn su bayilmasi

        Çeviri içinde çok can alıcı noktalar bulunmakta. işallah derin dalış uygulayan dalgıçlarımız bu makaleyi okurlar ve yaptıkları işin tehlikelerini bilip önlem alırlar. Teşekkür ederiz çeviri için..

        Yorum yap


        • #5
          Cevap: Derİn su bayilmasi

          Bu güzel paylaşım için teşekkürler...

          Yorum yap


          • #6
            Cevap: Derİn su bayilmasi

            Bilgi için teşekkürler.
            F.YALCIN 0 Rh (+) Zafer TAN CcC NAZIM YILMAZLAR

            Yorum yap


            • #7
              Cevap: Derİn su bayilmasi

              bilinçsiz dalıs yapmak .pisi pisine ölmekten farksızdır....ne kadar fazla bılgı ve deneyım edınırsek okadar cok zevk ve keyıf alacagımıza emınım.

              Yorum yap

              Haz?rlan?yor...
              X